Detekcja silnych rozbłysków Proximy Centauri

Międzynarodowy zespół naukowców przedstawił pracę naukową dotyczącą aktywności Proximy Centauri. Okazuje się, że najbliższy Słońcu czerwony karzeł często emituje bardzo silne rozbłyski. Najsilniejszy z nich był na granicy widoczności gołym okiem!

W sierpniu 2016 roku pojawiła się informacja o odkryciu małej skalistej egzoplanety krążącej wokół gwiazdy Proxima Centauri. Planeta została nazwana “Proxima b". Jest to bardzo ważne odkrycie, ponieważ Proxima Centauri jest najbliższą gwiazdą od Układu Słonecznego i (prawdopodobnie) jest również częścią układu Alfa Centauri.

Reklama

Od czasu wykrycia naukowcy zastanawiają się czy Proxima b może być zdatna do życia. Proxima b ma ok.1,3 masy Ziemi, jest to więc nieco masywniejsza od naszej planety. Podobnie jak egzoplanety krążące wokół innych czerwonych karłów, Proxima b orbituje wokół Proximy Centauri na bardzo ciasnej orbicie, w odległości zaledwie 0.05 jednostki astronomicznej (7,5 miliona kilometrów). Stanowi to jedynie około 18 odległości Ziemia-Księżyc i 0,1 średniej odległości, w jakiej Merkury krąży wokół naszego Słońca. Jednakże nie oznacza to automatycznie, że warunki na powierzchni przypominają te, znane z Merkurego. Proxima Centauri jest czerwonym karłem, bardzo małą gwiazdą o masie wynoszącej jedynie jedną dziesiątą naszego Słońca i co za tym idzie, ilość energii wypromieniowanej przez taki obiekt jest także znacznie mniejsza. Dzięki temu Proxima b znajduje się w teoretycznym obszarze pozwalającym na występowanie wody na powierzchni w stanie ciekłym.

Silne rozbłyski z Proxima Centauri

Dużo uwagi poświęca się także gwieździe Proxima Centauri. Jest ona czerwonym karłem o jasności +11 magnitudo - czyli znajdująca się na granicy widoczności typowych małych teleskopów. Z Proximy Centauri od czasu do czasu rejestrowane są rozbłyski. W kwietniu została opublikowana praca międzynarodowego zespołu badaczy dotycząca aktywności tej gwiazdy. Jej aktywność była mierzona w ramach programu o nazwie Evryscope, który od kilku lat każdej nocy obserwuje pole nieba o wielkości około 8 tysięcy stopni kwadratowych.  W ramach południowego przeglądu nieba programu Evryscope znajduje się także Proxima Centauri.

W ciągu dwóch ostatnich lat czerwony karzeł Proxima Centauri wyemitował ponad 20 silnych rozbłysków. Najsilniejszy z nich zanotowano w marcu 2016. Wówczas jeden z rozbłysków osiągnął maksymalną jasność +6,8 magnitudo dla obserwatora z Ziemi. Oznacza to, że w idealnych warunkach pogodowych ten rozbłysk mógłby być zauważalny nawet gołym okiem.

Zaledwie dwa lata obserwacji sugerują, że Proxima Centauri jest w stanie od czasu do czasu wyemitować jeszcze silniejsze rozbłyski. Jest możliwe, że takie zostaną zarejestrowane w kolejnych latach obserwacji Evryscope.

Nikła szansa dla życia?

Tak duża aktywność Proximy Centauri redukuje szanse na powstanie i utrzymanie się życia na Proximie b. Oczywiście, jest możliwe, że Proxima b jest oceanicznym globem. W takiej sytuacji życie mogłoby się utrzymać skryte pod wodami Proximy b, np wokół źródeł termalnych na dnach oceanów - o ile oceany nie mają głębokości kilkudziesięciu kilometrów. Wydaje się jednak, że nawet jeśli proste życie by mogło powstać na Proximie b, skryte przed silnymi rozbłyskami, to nie byłoby w stanie się dalej rozwinąć do bardziej złożonych form.